Je ligt aan het zwembad, zit net aan het diner of bent eindelijk een paar dagen echt offline. Dan belt je werkgever: er is iets aan de hand en je moet zo snel mogelijk terugkomen. Heel vervelend natuurlijk, maar kan dat eigenlijk zomaar?
Het antwoord is: nee, niet zomaar. Maar in uitzonderlijke situaties kan een werkgever je vakantie wel onderbreken.
Wat is de hoofdregel?
Een goedgekeurde vakantie staat in principe vast. Je werkgever mag die alleen wijzigen als er sprake is van gewichtige redenen. Dat betekent dat er echt iets ernstigs aan de hand moet zijn op het werk. Bovendien moet je werkgever eerst met je overleggen.
Die regel staat in artikel 7:638 lid 5 van het Burgerlijk Wetboek. Daarin staat ook dat je werkgever de schade moet vergoeden die je lijdt doordat je vakantie wordt gewijzigd.
Wanneer is er echt sprake van een gewichtige reden?
De lat ligt behoorlijk hoog. Het moet gaan om een onverwachte situatie waarin de bedrijfsvoering ernstig in de knel komt. Denk bijvoorbeeld aan een grote storing, een belangrijke klant die dreigt weg te lopen of een acute crisis die niet kan wachten. Of zo’n situatie zwaar genoeg is om vakantie te wijzigen, moet per geval worden beoordeeld.
Daarbij speelt ook mee of jij echt degene bent die het probleem moet oplossen. Als een collega, vervanger of externe deskundige het ook kan doen, is terugroepen minder snel gerechtvaardigd.
Gewone drukte, personeelstekort of een slechte planning zijn meestal niet genoeg. Je werkgever moet dus goed kunnen uitleggen waarom jouw terugkeer echt noodzakelijk is.
Welke kosten krijg je vergoed?
Word je terecht teruggeroepen, dan moet je werkgever de schade vergoeden die daardoor ontstaat. Denk bijvoorbeeld aan:
- een nieuw of vervroegd vliegticket;
- extra taxi-, trein- of andere reiskosten;
- annulerings- of wijzigingskosten;
- het deel van je hotel, vakantiehuis of huurauto waar je geen gebruik meer van kunt maken;
- andere kosten die rechtstreeks door je terugkeer ontstaan.
Bewaar dus altijd je bonnetjes, boekingsbevestigingen en berichten van je werkgever.
Je krijgt niet automatisch je hele vakantie vergoed. Word je bijvoorbeeld op de laatste dag teruggeroepen, dan ligt een vergoeding van de volledige reis niet voor de hand. Ook kosten van je partner of kinderen worden niet altijd automatisch vergoed. Dat hangt af van de situatie en van de vraag of die kosten redelijkerwijs het gevolg zijn van het verzoek van je werkgever.
Een aparte vergoeding voor teleurstelling of verloren vakantievreugde is evenmin vanzelfsprekend.
Wat gebeurt er met je vakantiedagen?
Laat schriftelijk vastleggen welke vakantiedagen vervallen en hoe werkuren, reistijd en kosten worden verwerkt. De precieze afhandeling hangt af van de situatie en toepasselijke afspraken. Controleer daarna of je verlofsaldo overeenkomt met die afspraken.
Je werkgever moet je ook de kans geven om het gemiste deel van je vakantie later alsnog op te nemen. Vakantie is er tenslotte niet voor niets: je moet echt de mogelijkheid krijgen om uit te rusten.
Kun je weigeren om terug te komen?
Zeg niet meteen ja, maar ook niet direct nee. Vraag eerst rustig om uitleg.
Laat je werkgever schriftelijk bevestigen:
- wat er precies aan de hand is;
- waarom jouw aanwezigheid nodig is;
- waarom niemand anders het kan oplossen;
- welke kosten worden vergoed;
- wat er gebeurt met je reistijd, werkuren en vakantiedagen.
Of je verplicht bent om terug te komen, hangt af van de omstandigheden. Bij een echte noodsituatie kan een weigering gevolgen hebben. Maar ontslag op staande voet volgt zeker niet automatisch. Daarvoor gelden strenge regels en moet altijd naar de hele situatie worden gekeken.
Twijfel je? Neem dan contact op met je vakbond, rechtsbijstandsverzekeraar of een arbeidsrechtadvocaat.
Gebeurt dit vaker bij bepaalde bedrijven?
De wet is voor iedereen hetzelfde. Voor een bank of advocatenkantoor op de Zuidas gelden dus geen andere regels dan voor een winkel, zorginstelling of ander bedrijf.
In sommige sectoren komt terugroepen in de praktijk misschien vaker voor. Bijvoorbeeld wanneer werknemers zeer specialistische kennis hebben, betrokken zijn bij grote transacties of verantwoordelijk zijn voor urgente storingen of crisissituaties.
Maar ook dan blijft gelden: een veeleisende bedrijfscultuur is op zichzelf geen gewichtige reden. Ook op de Zuidas moet een werkgever kunnen uitleggen waarom jouw terugkeer echt noodzakelijk is.
Wel kunnen er in een cao, arbeidsovereenkomst of personeelsregeling extra afspraken staan over bereikbaarheid, storingsdiensten, extra uren of het intrekken van verlof. Het is daarom slim om die documenten erbij te pakken.
Dit kun je het beste doen
- Vraag om een schriftelijke uitleg van het verzoek.
- Laat je werkgever duidelijk maken waarom jij echt nodig bent.
- Bespreek vooraf welke kosten worden vergoed.
- Maak afspraken over reistijd, werkuren en vakantiedagen.
- Bewaar alle bonnetjes, boekingen en berichten.
- Controleer je cao, contract en personeelsregeling.
- Vraag juridisch advies als je twijfelt.
- Weiger niet impulsief, maar geef het schriftelijk aan als je het verzoek niet redelijk vindt.
Bronnen voor meer informatie
Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch advies. Iedere situatie is anders en kan, afhankelijk van de omstandigheden, tot een andere uitkomst leiden.
